Gündem sıfır atık hedef israfı azaltmak

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Küresel bir çevre hareketine dönüşen Sıfır Atık hareketi, COP31’in en önemli başlıklarından biri olacak. Türkiye, COP31’de üretimden tüketime kadar tüm değer zinciri boyunca gıda kayıplarını ve israfını azaltmaya yönelik çözümlere öncelik verecekHaberlerimizi Google'da Takip EdinGelişmelerden anında haberdar olun.Google'da tercih edilen kaynak olarak ekleyin MELTEM GÜNEŞ – Hızla artan atık üretimi ve doğrusal üretim-tüketim kalıplarının sürmesi; doğal kaynaklar, ekosistemler ve iklim üzerinde giderek büyüyen bir baskı oluşturuyor. Atık sektörü, insan kaynaklı metanın üçüncü büyük kaynağı ve Sanayi Devrimi’nden bu yana küresel ısınmanın yüzde 30’undan sorumlu bir sektör. Küresel atık üretiminin 2050 yılına kadar yüzde 50 artması beklenirken, COP31, iklim sorununu bir uygulama fırsatına dönüştürerek, emisyonları kaynağında önleyen döngüsel ekonomi çözümlerini yaygınlaştırmayı hedefliyor.Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın himaylerinde başlatılan ve küresel bir çevre hareketine dönüşen Sıfır Atık hareketi COP31’in de en önemli başlıklarından biri olacak. Türkiye, COP31’de üretimden tüketime kadar tüm değer zinciri boyunca gıda kayıplarını ve israfını azaltmaya yönelik pratik çözümlere öncelik verecek. BM Çevre Programı (UNEP) verilerine göre küresel ölçekte her yıl 1,5 milyar ton gıda israf edilirken, 700 milyondan fazla insan ise açlıkla mücadele ediyor. Türkiye İsrafı Önleme Vakfı’nın raporuna göre de Türkiye’de bir yılda kişi başına çöpe atılan yiyecek miktarının 102 kilogram olduğu tahmin ediliyor. Türkiye’de her yıl ortalama 23 milyon ton gıda israf ediliyor.Tüm dünyaya çağrıEmine Erdoğan’ın Onursal Başkanı olduğu Sıfır Atık Vakfı da COP31’de aktif olarak yer alacak. Sıfır Atık Vakfı, Emine Erdoğan’ın liderliğinde COP31’de bütün ülkelerden gıda israfını azaltmalarını isteyecek. Bu kapsamda 10 yıllık bir kampanya başlatılacak. Kampanya sürecinde ölçülebilir, net sonuçların elde edilmesi hedeflenirken, bu bağlamda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığı da süreçte aktif olacak.Depozito Yönetim SistemiSıfır Atık hareketinin bir önemli ayağını da Türkiye genelinde 1 Temmuz itibarıyla ulusal entegrasyon süreci başlayanDepozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Yönetim Sistemi oluşturuyor. Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen DOA sistemi ile artık içecek ambalajları çöp yerine DOA makinelerine atılıyor ve geri dönüşümle ekonomiye ham madde katkısı sağlanıyor. Plastiklerin doğaya karışması da engelleyen bu sistemde vatandaşlara ise ambalaj başına 1 TL teşvik bedeli ödeniyor. Her yıl 25 milyar ambalajın toplanacağı bu sistem ile Türkiye ekonomisine 30 milyar TL katkı sağlanması hedefleniyor.‘0’dan COP31’e Dünya İçin Hep Birlikte’“Sıfır Atık” 9. yılını “0’dan COP31’e Dünya için Hep Birlikte” temasıyla kutluyor. Türkiye, Sıfır Atık Hareketi ile 2017 yılından bu yana çevreden enerjiye, sera gazı salımından atık depolama alanına kadar pek çok alanda tasarruf sağlayıp hem ekonomiye hem de geleceğe yatırım yaptı.Bugüne kadar;■ 220 bin bina ve yerleşkede Sıfır Atık Yönetim Sistemi’ne geçildi.■ 2017’de yüzde 13 olan geri kazanım oranını her yıl arttırarak 2024 yılında yüzde 36,08’e; 2025 yılında ise yüzde 37,53’e yükseltildi.■ Türkiye 2035 yılında geri kazanım oranı yüzde 60’a, 2053 yılında da yüzde 70’e çıkarmayı hedefliyor.■ 28 milyon kişiye eğitim verildi.■ 36,1 milyon ton kağıt-karton, 10,2 milyon ton plastik, 3,5 milyon ton cam, 9,6 milyon ton metal ve 30,6 milyon ton organik ve diğer geri kazanılabilir atıklar olmak üzere 2025 yılı sonuna kadar geçen süreçte toplamda 90 milyon ton geri kazanılabilir atık, işlenerek ekonomiye kazandırıldı.■ 90 milyon ton atık ile ülke ekonomisine 365 milyar TL katkı sağlandı.■ Toplanan atıklardan 54 milyon hanenin 1 yıllık elektrik ihtiyacına eşdeğer enerji tasarrufu, İstanbul’un 2 yıllık su tüketimine eşdeğer 2 trilyon litre su tasarrufu, Türkiye’deki tüm araçların 1 yıllık yakıt tüketiminden daha fazlasına eşdeğer 60 milyar litre petrol tasarrufu sağlandı.■ 613 milyon ağacın kesilmesi önlendi ve yaklaşık 36 milyon aracın yıllık karbon salımına eşdeğer 180 milyon ton sera gazı salımının önüne geçildi.Uluslararası ödüllerSıfır Atık Projesi, 2018 yılında BM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), 2021 yılında BM Kalkınma Programı (UNDP) ve BM İnsan Yerleşimleri Programı (UN-Habitat), 2022 yılında Akdeniz Parlamenterler Meclisi ve Dünya Bankası, 2024 yılında ikinci kezAkdeniz Parlamenterler Meclisi ve 2026 yılında Green Organization tarafından toplamda yedi uluslararası ödüle layık görüldü.Sıfır Atık MaviProje kapsamında Sıfır Atık’ın Mavi hareketi de 10 Haziran 2019’da başlatılırken, bu kapsamda yaklaşık 375 bin ton deniz çöpü toplandı. Bakanlığın hesaplamasına göre yaklaşık 29 bin çöp kamyonu deniz çöpü toplanarak bertaraf edildi. Fethiye Körfezi’nde ise dip çamuru temizliği ve Mapa-Şamandıra Yönetim Sistemleri Projesi başlatıldı. Bir taraftan deniz ekosistemi için hayati öneme sahip deniz çayırlarını koruyacak Mapa-Şamandıra Sistemleri devreye alınırken diğer taraftan İç Körfez’de biriken ve deniz ekosistemini tehdit eden dip çamurunu temizleme çalışmaları başlatıldı.‘Dünyanın Sıfır Atık Başkenti İstanbul’Sıfır Atık Vakfı’nın uzun vadeli vizyonlarından biri İstanbul’u küresel sıfır atık merkezi haline getirmek. Uluslararası kuruluşların, akademinin, özel sektörün ve şehirlerin sıfır atık çalışmalarını İstanbul’dan yürütmesi hedefleniyor. Bu kapsamda önümüzdeki 5 yıl içinde 10’dan fazla uluslararası kuruluşun İstanbul’da sıfır atık çalışmalarına yönelik ofisler açması hedefleniyor.